example6

Cornelis Kloos

Lightwall, 1950s
mixed medium on paper, 257 x 608 cm.
signed

- Not from Auction -

Het werk bestaat uit 60 koud tegen elkaar geplaatste lichtbakken.
De Haagse kunstenaar Cornelis Kloos (1895-1976) maakte in de jaren dertig van de vorige eeuw niet alleen regionaal naam. Zijn olieverven in een realistische Art-Deco stijl vonden kopers in binnen- en buitenland.
In de jaren vijftig, een periode waarin een moderne kunstenaar abstract diende te schilderen, raakte Kloos uit de gratie.
Ontgoocheld trok hij zich terug uit de kunstwereld en richtte zijn enorme zolder in als een exotische speelruimte waar jonge meisjes zich mochten vermaken. Daar fotografeerde en aquarelleerde hij hen, al dan niet in hun blootje.
In onze schuldige tijd kan men zich moeilijk voorstellen dat Kloos geen schandaal veroorzaakt heeft in de keurige Haagse buurt waar hij woonde. Maar voor zover bekend bewaarden de meisjes - nu op leeftijd of overleden - louter goede herinneringen aan hun `societeit`. De aimabele kunstenaar hield zich dan ook strikt aan zijn uitspraak `De geschilderde appel kunnen we niet eten en het meisje kunnen we niet beminnen.`
In 1962 maakte een brand een einde aan deze idylle op zolder.
Wat restte was een collectie werken op papier, 60 x 40 cm. en tweezijdig beschilderd in waterverf met als onderwerp jonge meisjes die naakt of luchtig gekleed poseren in de natuur tussen dieren en tempels, als in een droom waar de grimmige werkelijkheid is buitengesloten.

Hun tijd vooruit, zijn de `aqualuxen` zoals de kunstenaar zijn creaties noemde, origineel en van een tijdloze kwaliteit, waarmee Cornelis Kloos een plaats verdient in het Nederlandse na-oorlogs Modernisme.
De vergelijking dringt zich op met Art Brut of Outsider Art, kunst gemaakt door mensen die al dan niet uit vrije wil buiten de maatschappij staan en opgaan in hun eigen universum.

In de werken op papier van de Amerikaanse outsider Henry Darger (1892-1973) doemt eenzelfde `gevaarlijke` wereld op als in de aqualuxen van Cornelis Kloos. Darger en Kloos produceerden gelijktijdig (in de jaren 50) en even dwingend. Darger viert de laatste jaren triomfen in de Verenigde Staten. Zijn royaal bemeten werk hangt in het MOMA en in andere prestigieuze Amerikaanse musea.

Kloos exposeerde zijn aqualuxen één keer; in het Haagse Pulchri Studio in 1959. Voor die tentoonstelling ontwierp men een bouwsel met een lichtbron, waarmee de aqualuxen stuk voor stuk konden worden uitgelicht. Dit ingenieuze apparaat is verloren is gegaan.
Maar met de Light Wall of Lichtmuur van 257 x 608 cm. , een imposante compositie van 60 koud tegen elkaar geplaatste lichtbakken, 4 hoog en 15 lang ( gebouwd door Richard Vennik, gefotografeerd door Michiel Elsevier Stokmans en geproduceerd door Bart Tangermann) worden de op ware grootte afgedrukte aqualuxen ook `afgespeeld`.
Op deze manier wordt Kloos´ obsessief zoeken naar het mysterie van het jonge meisje voor het voetlicht gebracht zoals dat hem ruim 60 jaar geleden voor ogen stond.
En wie weet, treedt deze onopgemerkte modernist dan wel in het gouden voetspoor van Henry Darger.





More Pictures

Made by Totalprogress